Boerenhoeck heeft rolstoeltoegankelijke moestuin
Dankzij Europese steun heeft Boerenhoeck een rolstoeltoegankelijke moestuin: “Niet iedereen kan bukken of op z’n knieën zitten om te zaaien en wieden”
Boerenhoeck in Oostmalle (Malle) hield zaterdag een opendeurdag om de nieuwe rolstoeltoegankelijke moestuin voor te stellen. Naast een kalvermesterij en geitenboerderij is Boerenhoeck ook een zorghoeve, waar volwassenen met een mentale en/of fysieke beperking onder de vleugels van Ann Andriaensen terechtkunnen. Met de moestuin op stahoogte, die er kwam dankzij Europese steun, kan iedereen in ‘de groentenhof’ helpen.
Wannes Van Hoeck (45) en Ann Adriaensen (43) verhuisden in 2018 samen met hun drie kinderen naar een oudere boerderij met grond op de Turnhoutsebaan in Oostmalle. Ze zijn geen van beiden van boerenafkomst, maar hadden wel een boerendroom. Ze woonden indertijd vlakbij, in Vlimmeren, en hoefden maar naar enkele kilometers verderop te verhuizen.
Ann had toen vijftien jaar gewerkt als opvoedster. Het was altijd haar wens om met zorggasten op de eigen boerderij – die de naam Boerenhoeck kreeg – te kunnen werken. Na de bouw van een nieuwe stal begonnen ze in 2019 met een kalvermesterij. De stiertjes van melkkoeien komen in Boerenhoeck terecht voor het vlees. Ze hebben er normaal 980 staan. “Maar toevallig staat de stal net leeg. De laatste kalveren zijn enkele dagen geleden opgehaald. Nu is het eerst poetsen geblazen en daarna komen de nieuwe”, zegt Wannes, die de hoeve nog steeds combineert met een baan als bediende. Met twee voltijds van de landbouw leven is niet mogelijk.
In 2023 kwam er een nieuwe, lichte en luchtige stal voor de Afrikaanse boergeiten die voordien in een oude stalling verbleven. Afrikaanse boergeiten staan bekend om hun gemakkelijk karakter, maar ook om het lekker vlees. Elke zaterdagvoormiddag kan je het geitenvlees van eigen hof in de hoevewinkel komen kopen. Of het veel mensen van andere culturen trekt, want de Vlaming is toch minder vertrouwd met geitenvlees? “Nee, wij laten de geiten versnijden op dezelfde manier als runderen. Je kan dus een worst of filet kopen. In andere culturen verwerken ze het geitenvlees vaak anders”, zegt Ann. “Wij zien bij onze klanten vooral hobbykoks die hun gasten eens willen verrassen op feestjes met iets origineels – “rara, wat hebben jullie juist gegeten?” – en mensen die van thuis geitenvlees gewend zijn. Maar ook veel Vlamingen die het op vakantie geproefd hebben. In Spanje en Italië serveren ze ook veel geit.”
Nu de kalveren en geiten in een goeie nieuwe stal staan, kon Ann haar droom om een zorgboerderij te starten opdiepen. In de nieuwe geitenstal werd een comfortabele onthaalruimte ingericht waar de zorggasten kunnen zitten, met zicht via een groot venster op de grappige Afrikaanse boergeiten met hun flaporen. Tijdens de opendeurdag konden bezoekers kennismaken met dit vrij nieuwe aspect van de Boerenhoeck. “Met de zorghoeve mik ik op gasten vanaf 18 jaar met een mentale en/of fysieke beperking. Op maandag en op woensdagnamiddag hebben we nog een plekje vrij. Sommige zorggasten wonen thuis, anderen verblijven in een voorziening. Het is best intensief, maar ik haal er enorm veel voldoening uit”, vertelt Ann.
Omdat niet alle gasten fysiek kunnen moestuinieren, droomde Ann van moestuinbakken op stahoogte waar je met een rolstoel kan aan zitten of rechtstaand kan tuinieren. “Via Leader en Rurant deed ik een subsidie-aanvraag. Het vergt best wel veel administratie en je moet je project ook komen voorstellen en motiveren. Het heeft even geduurd, maar leerlingen van het vierde jaar hout van het Vito in Hoogstraten hebben uiteindelijk alles ontworpen en uitgewerkt.”
Het resultaat mag gezien worden. De rolstoeltoegankelijke moestuin is uitgevoerd in duurzaam padoekhout. Niet alleen personen in een rolstoel, maar ook mensen met een fysieke beperking die moeilijk gebogen kunnen staan, kunnen aan de moestuintafels comfortabel zaaien, wieden en oogsten. “Het moet geen profijt opbrengen”, vertelt Ann. “We gaan in onze hoevewinkel geen eigen groentjes beginnen te verkopen. Het is de bedoeling om wat we oogsten zelf te verwerken, bijvoorbeeld door samen met de gasten soep te maken. Ik speel ook soms bingo met hen en geef dan groenten als prijs.”
Groene vingers
Wie geen groene vingers heeft, kan nog andere dingen doen aan de moestuintafels. Zo maakte Ann al figuurtjes, zoals egels, samen met de gasten om in de plantbedden te zetten. Ze maakten ook houten bordjes met een houtbranderspen om aan te duiden wat er gezaaid is.
Het Oostmals Leader-microproject kan nog ingezet worden voor andere doeleinden. “Op donderdag en vrijdag zijn er geen zorggasten. Wie weet heeft een woonzorgcentrum uit de buurt wel interesse om bewoners met groene vingers zich hier in de moestuin te laten uitleven op die dagen? Of scholen? Dit is nog maar het begin.”
In 2018, toen we hen het eerst spraken, droomden Wannes en Ann van een mestkalverbedrijf gecombineerd met vleesgeiten en een zorghoeve. Dat lijstje mogen ze helemaal afvinken. Of ze fier zijn? “We hebben het zo druk dat we er eigenlijk te weinig bij stilstaan wat we in die zeven jaar gerealiseerd hebben”, zegt Ann. “Het stikstofdecreet hangt wel nog als een grote zwarte wolk boven ons bedrijf. Tegen 2029 moeten wij in principe tal van aanpassingen doen. Hadden we dat in 2018 geweten, we zouden waarschijnlijk niet durven te springen hebben. Maar eigenlijk zouden we inderdaad wat vaker moeten stilstaan, naar die nieuwe stallen en onze tevreden zorggasten kijken, om dan te besluiten dat we als nieuwkomers in de landbouw niet slecht bezig zijn.”